Amulet z Ribe (DK SJy 41)

Ten sosnowy kijek długości 30 cm został znaleziony podczas badań archeologicznych w duńskim Ribe w 1955 roku. Z pięciu stron umieszczono na nim znaki runiczne, liczące 0,6 – 0,7 cm wysokości, a inskrypcję – jedną z najdłuższych znalezionych w Danii – datuje się na lata 1275-1325. Jej treść świadczy o tym, że runy wycięto po to, żeby uleczyły chorobę, najprawdopodobniej połączoną z gorączką, a sama inskrypcja prezentuje się następująco:

rune04b_446

źródło: Danske Runeindskrifter

: io=rþ : biþ a=k : ua=rþæ : o=k : uphimæn : so=l : o=k : sa=nt=æ maria : o=k : salfæn : gudrotæn : þæt han : læ mik : læknæs:ha=nd : o=k lif:tuggæ : at= =liuæ

uiuindnæ : þær : botæ : þa=rf : or : ba=k : o=k or brRst : or lækæ : o=k or lim : or øuæn : o=k or øræn : or : a=llæ þe : þær : ilt : kan i at

kumæ : suart : hetær : sten : ha=n : stær : i : hafæ : utæ : þær : ligær : a : þe : ni : no=uþær : þær : l—r(a) : (þ)en-nþþæþeskulhuærki

skulæ : huærki : søtæn : sofæ : æþ : uarmnæn : uakæ : førr æn : þu : þæssa : bot : biþær : þær : a=k o=rþ : at kæþæ : ro=nti :

amæn : o=k þæt : se :

transkrypcja:

Iorþ biþ ak uarþæ ok uphimæn, sol ok santæ Maria ok sialfæn Guþ drottin, þæt han læ mik læknæshand ok liftungæ at liuæ biuianda er bota þarf or bak ok or bryst, or likæ ok or lim, or øwæn ok or øræn, or allæ þe þær ilt kan i at kumæ. Svart hetær sten, han stær i hafæ utæ þær ligær a þe ni nouþær, þær … skulæ huærki søtæn sofæ æþ uarmæn uakæ førr æn þu þæssæ bot biþær, þær ak orþ at kæþæ ronti. Amen ok þæt se.

co za Moltke (1976) pozwolę sobie przetłumaczyć w następujący sposób:

Ziemię proszę o ochronę i niebo wysokie, słońce i świętą Marię i samego Boga, Pana, aby użyczył mi leczących rąk i uzdrawiającego języka, żeby uleczyć Bevende [Drżącego / Dygoczącego?] kiedy  ten potrzebuje uzdrowienia. Z pleców i z piersi, z ciała i z członków, z oczu i z uszu, zewsząd, gdzie może wejść ból. Czarny zwie się kamień, stoi w morzu. Na nim leży dziewięć potrzeb [nieszczęść], które … nie mają ani słodko spać, ani budzić się w cieple [mają bez przerwy męczyć sprowadzającego chorobę demona], zanim nie otrzymasz lekarstwa na tą [chorobę], na którą wyciąłem runy.  Amen i niech się stanie.

Wprawdzie nie mamy tym razem elfów, na które lubiano zrzucić w średniowiecznej Skandynawii winę za choroby, ale inskrypcja – mimo odwołania do chrześcijańskiego Boga – nadal nosi znamiona pogańskiej wiary w nadprzyrodzone pochodzenie choroby: żeby się jej pozbyć należało po prostu przegonić powodującą ją istotę.

Amulet przechowywany w kopenhaskim Nationalmuseet.

Źródło:

Danske Runeindskrifter

Reklamy

One thought on “Amulet z Ribe (DK SJy 41)

Add yours

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s

Blog na WordPress.com.

Up ↑

%d blogerów lubi to: